Wymiar: 70x70 cm
 
Technika mieszana olej i akryl na płótnie
 
Opis obrazu:
 
Forma i kompozycja:
Obraz Joanny Szumskiej z serii „Myśli jak dziwne ptaki” to wyrazisty przykład malarstwa figuratywnego z silnie zaznaczonymi elementami symbolizmu i surrealizmu, podanych w estetyce neo-popartowej. Kompozycja opiera się na frontalnym ujęciu kobiecej twarzy – klasycznym motywie malarskim – lecz zreinterpretowanym na sposób współczesny: portret jest mocno wystylizowany, osadzony w kontekście wizualnego nadmiaru, pulsujących barw oraz symbolicznych form.
Uderzające są nasycone kolory – od oranżów i błękitów po zielenie i purpury – które budują napięcie i podkreślają kontrasty między naturą a geometrią, emocją a konstrukcją. Obraz dzieli się wizualnie na dwie sfery: organiczną i geometryczną. Lewa strona to złożona mozaika barwnych pól, z których wyłaniają się ptaki i owad – jakby skojarzenia lub wspomnienia. Prawa – to bardziej płynna, miękka narracja skupiona wokół spojrzenia kobiety i ekspresji towarzyszących jej istot: ptaka z zakrzywionym dziobem i barwnych elementów we włosach.
 
Symbolika i interpretacja:
Tytułowe „myśli” przedstawione są tu jako dziwaczne, egzotyczne ptaki – pełne koloru, osobliwości i pewnej niepokojącej urody. Nie są to jednak jedynie piękne dodatki – noszą w sobie silny ładunek symboliczny: są alter ego, podszeptami, być może nawet niepokojami. To zderzenie wewnętrznego świata postaci z zewnętrznym, w którym emocje przyjmują formę barwnych, osobliwych stworzeń – jakby wspomnienie dzieciństwa, snu lub stanu medytacyjnego.
Postać kobiety jest bezpośrednia, ale chłodna – jej oczy, mimo intensywnego spojrzenia, nie komunikują emocji. Stanowi raczej ekran, projekcję dla tego, co dzieje się wokół niej, niż samodzielną jednostkę – jest lustrem dziwności. Insekty i ptaki zdają się pełnić funkcję psychicznych figur: być może niechcianych myśli, obsesji lub – przeciwnie – inspiracji, które trudno uchwycić.
Ciekawy jest również aspekt kolorystycznego „maskowania” emocji – fragmenty twarzy są delikatnie „zafarbowane” na niebiesko czy czerwono, co może sugerować stany emocjonalne skrywane pod powierzchnią idealizowanej urody.
 
Styl i odniesienia:
Szumska operuje tutaj bardzo świadomie językiem malarstwa współczesnego, czerpiąc z różnych tradycji:
Pop-art – w zestawieniu intensywnych kolorów, syntetyczności form i przyjemności wizualnej.
Symbolizm i surrealizm – w budowaniu narracji, która jest bardziej snująca się niż linearna, z dominacją wizji nad opowieścią.
Art déco i secesja – w stylizowanej kobiecej twarzy, przypominającej estetykę Muchy, Klimta czy Tamary Łempickiej.
Nowoczesny realizm emocjonalny – obecny w metaforyzacji myśli jako żywych stworzeń.
 
Wnioski końcowe:
„Myśli jak dziwne ptaki” to obraz, który z pozoru uwodzi dekoracyjnością i kolorystycznym bogactwem, lecz pod powierzchnią tej malarskiej harmonii kryje się gęsta sieć znaczeń. To refleksja nad kobiecą psychiką, nad ulotnością myśli, nad relacją między wnętrzem a tym, co zewnętrzne i postrzegalne. Szumska tworzy portret emocjonalny, w którym zamiast słów – mówią symbole.
To obraz do kontemplacji, który nie poddaje się łatwemu odczytowi. Jego siła tkwi w balansie między pięknem a niepokojem, harmonią a rozbiciem. Szumska po raz kolejny udowadnia, że jest malarką, która nie boi się estetyki, a jednocześnie nie rezygnuje z intelektualnej głębi.